Piszczące hamulce w czasie hamowania, najczęściej oznaczają konieczność inwestycji w nowe klocki hamulcowe. Są też inne przyczyny niemiłych odgłosów wydobywających się z układu hamulcowego samochodu osobowego



Czasami przyczyna jest prozaiczna, a pisk – krótkotrwały. Po prostu, między tarczę a klocek mogły dostać się drobinki piasku albo inne zanieczyszczenia zebrane podczas jazdy poza miastem. Po kilkakrotnym hamowaniu ulegają one całkowitemu starciu i wszystko wraca do normy.

Niektóre klocki hamulcowe posiadają tak zwane czujniki zużycia. To metalowe blaszki, które zaczynają wydawać metaliczne odgłosy podczas hamowania, kiedy warstwa cierna klocka jest już mocno starta. Zdarza się to po przejechaniu kilkudziesięciu tys. km  od ostatniej wymiany klocków (od 30 do 70, w zależności od jakości klocków i sposobu eksploatacji auta). Warto się spieszyć z wymianą. Jeśli będziemy zwlekać, warstwa cierna na klocku ulegnie całkowitemu zniszczeniu. Wówczas o tarczę hamulcową będzie trzeć metalowa część klocka hamulcowego. To spowoduje, że do wymiany będą się kwalifikować i klocki i tarcze.

Dlaczego hamulce piszczą?

Piszczące hamulce dają znać o sobie, gdy współpraca pomiędzy poszczególnymi elementami ulega zachwianiu. Najlepiej wytłumaczyć to na przykładzie typowych hamulców tarczowych. Sprawne klocki hamulcowe, współpracujące ze sprawnymi tarczami, naciskają na nie z jednostajną siłą tarcia (zależną od siły nacisku na pedał hamulca). Piski powstają wtedy, gdy siła tarcia pomiędzy klockiem a tarczą jest niejednostajna, raz mocniejsza a raz silniejsza, co powoduje, że dochodzi do drgania klocków i tarcz. Wówczas powstaje pisk.

Co powoduje drgania? Zużycie się poszczególnych elementów układu, złe spasowanie (np. przez niewłaściwy montaż), różnice w materiałach, z których zostały one wyprodukowane (zbyt twarde klocki dobrane do zbyt miękkich tarcz), zużycie eksploatacyjne (starcie powierzchni roboczych), a także zmiana cech geometrycznych (zmniejszenie się grubości, zwichrowanie, nierównomierne zużycie, powstawanie rowków itd.).

We współczesnych samochodach osobowych stosuje się hamulce tarczowe i bębnowe. Te ostatnie montowane są w mniejszych autach na tylnej osi. Sprawdźmy, co powoduje piszczące hamulce bębnowe i tarczowe.

Piszczące hamulce bębnowe

Hamulce bębnowe najczęściej wydają nieprzyjemne odgłosy piszczenia wtedy, gdy pojawia się w nich korozja na skutek zaniedbań eksploatacyjnych. Piszczenie jest przede wszystkim spowodowane przez mechanizm samoregulacji luzów szczęk. Rozwiązaniem problemu jest zakup zestawu naprawczego albo wymiana kompletu hamulców na nowe.

Piszczące hamulce tarczowe

Przede wszystkim jest to oznaka zużycia klocków hamulcowych, które hałasują, bo doszło do starcia w nich okładzin ciernych. Klocki są elementem eksploatacyjnym, który podlega okresowej wymianie. Trudno określić ich żywotność. Zależy ona od kilku czynników.

To styl jazdy (klocki zużywają się szybciej przy agresywnej, sportowej jeździe), sposób eksploatacji auta (klocki zużywają się szybciej, gdy auto jest ciągle eksploatowane w mieście, bowiem wymaga częstego hamowania), jakość klocków (lepsze produkty są trwalsze), właściwy montaż i właściwy dobór klocków oraz tarcz do danego modelu auta. Jedynym rozsądnym rozwiązaniem jest wymiana klocków na nowe.

Kolejnym powodem piszczenia hamulców mogą być współśrodkowe rowki, znajdujące się na tarczach hamulcowych. Po naciśnięciu przez kierowcę pedału hamulca, klocek jest dociskany  do tarczy hamulcowej. Jednakże, ze względu na istniejące rowki, klocek nie może naciskać na tarczę równomiernie, całą swoją powierzchnią. Naciska za to znacznie mocniej, ale tylko w niektórych punktach, co jest przyczyną pisków, a dodatkowo także drgań koła kierownicy podczas hamowania. Czasami może być także wyczuwalne drganie pedału hamulca. Rowki powstają na tarczach hamulcowych także na skutek stosowania klocków hamulcowych, które mogą być zbyt twarde. Dodatkowo rowki pojawiają się na tarczach zaatakowanych przez rdzę (w samochodach, które były przed długi czas nieużywane). W tym przypadku rozwiązaniem jest wymiana tarcz hamulcowych, a najlepiej razem z klockami.

Powodem pisków, wydawanych przez hamulce tarczowe, może być problem zwichrowanych tarcz hamulcowych. Wówczas w czasie hamowania część robocza tarczy hamulcowej bije w okładziny cierne klocka hamulcowego. Tarcza hamulcowa bije także wtedy, gdy została w zły sposób zamontowana na piaście koła. Powodem mogło być nieusunięcie przez osobę montującą tarcze zanieczyszczeń z piasty – na przykład rdzy. Kolejnym źródłem wydobywających się pisków może być bicie tarczy, spowodowane złym zamontowaniem.

Pisk może oznaczać, że tarcze są mocno zużyte, albo były przegrzane a na ich powierzchni roboczej pojawił się twardy osad, który hałasuje po zetknięciu z klockiem hamulcowym.

Pozostałe przyczyny

Nie zawsze dobrze układa się współpraca klocków hamulcowych oraz tarcz, co też może być powodem hałasu. Często jest to obserwowane wtedy, gdy montowany jest nowy komplet klocków, a pozostają stare tarcze. Okładzina cierna nowego klocka może stykać się z tarczą w miejscu, w którym nie stykał się z nią stary, zdemontowany klocek.

Do długiej listy przyczyn pisków należy zaliczyć niewłaściwy montaż. Dotyczy to najczęściej luzów w mocowaniu klocków. W takich sytuacjach może dojść do uszkodzenia sprężyn rozpierających, które stosowane są w celu zapobiegania drganiom klocków hamulcowych.

W celu ustalenia źródła nieprzyjemnego hałasu należy zweryfikować montaż zacisków hamulcowych oraz upewnić się czy nie pojawił się luz w łożyskach kół.

Piszczenie hamulców to sygnał ostrzegawczy, którego nie można zlekceważyć. Na szczęście w zdecydowanej większości przypadków problem kończy się po wymianie niedrogich elementów eksploatacyjnych: tarcz i klocków

Artykuły powiązane